İridyum

İridyum

İridyum, İsmini tuzlarının rengarenk oluşundan ötürü yunan gökkuşağı tanrıçası İris'ten alır. Yapılan kazı çalışmalarında 65 milyon yıllık tabakaların içinde bulunan bir maddedir. İridyumu ilk olarak 1804'te İngiliz kimyacı Smithson Tennant, platin cevherlerinin asitle çözünmeyen artıklarında keşfetmiş. İridyum tabiatta platinoiridyum ismi ile bilinen platinle beraber alaşım halinde bulunur. Bu alaşımda platinden başka bakır ve demir de bulunur. Ayrıca tabiatta osmiyum ile iridosmin yada osmiridyum olarak isimlendirilen bir alaşım olarak bulunur. Doğal iridyum iki kararlı izotopu olan iridyum-193 ve iridyum-191'in karışımı halinde bulunur. İridyumun 0'dan+6'ya kadar değerliği olan bileşikleri vardır. Ancak kimya sanayisi açısından daha çok +1, +3 ve +4 değerliği önem taşır. Bu madde çok sert olup, kırılgan ve gümüş beyazı platin olması özelliğinden dolayı alaşımlarda yararlanılabiliyor. Bütün metaller arasında yoğunluğu en büyük olanıdır ve en ağır ikinci elementtir. İridyum, sembolü Ir, atom numarası 77 olan kimyasal element. 2000 dereceyi bulan sıcaklıklarda bile korozyona karşı yüksek dayanıklılık gösterir. Yeryüzündeki varlığının önemli bir bölümünü uzaydan gelen meteorlarla ilgisi olan ve bu yüzden de herhangi bir maddenin uzaydan gelip gelmediğini anlamak için kullanılan bir maddedir. Saf iridyum uçak bujilerinde yoğun bir şekilde kullanılır. 

İridyum lazer kristalleri; oluşturur ve camı eritmek için kullanılır. Platin olan alaşımlarından cerrahide kullanılan araçlardan ve bilimsel deney araçlarına kadar yapılır. Kendisinden daha yoğun olan osmiyum ile alaşım halinde iken dolmakalem uçlarında ve pusula ibrelerinde destek direkleri için yataklama malzemesi olarak kullanılır. Ayrıca platini sertleşmek için de platin alaşımlarının ve kimyevi tesirlere dayanıklı krozelerin yapımında kullanılır.

İridyum Kimyasal Özellikleri; İridyum başka hiçbir asil metalin olmadığı kadar sert yapıya sahiptir. Dolayısıyla çoğu kimyasala karşı da dayanıklılık gösterir. Gök kuşağının tüm renklerinde ışıldayan bir çeşit gümüş ve beyaz rengi olan bu asil metal ancak 2450 dereceye kadar erir. Bu yüzden saat ve ateşleme bujilerinde en değerli metallerinden biridir. Bu amaçla iridyum en nadir olan ve en pahalı bir hammaddedir. Senede yalnızca üç ton kadar üretilir. İridyumdan elde edilen bir yüzük bile birçok mücevhercinin pahasını bile biçemeyeceği kadar bir değere sahiptir. Mücevherat özelliğinin yanı sıra birçok farklı amaçla da kullanılabiliyor. İridyum, korozyona ve sıcağa karşı aşırı bir şekilde dayanıklılık gösteren ender bir hammaddedir. Kütlesel halde bulunan metal asitte hemen hemen hiç çözünmez. Ancak 125 derece ve 150 derece arasında sodyum perklorat bileşiminde değişik hidroklorik asitte çözünebilir. 

İridyum Kullanım Alanları; Yüksek ısıda erimeme özelliğinden dolayı çok fazla basınca maruz kalarak çok küçük araç ve gereçlerin yapımında kullanılır. Diğer metaller alaşımları ile birlikte ateşleme bujisi, maden eritme kabı, manyetik pusula, dolmakalem ve kol saati üretimin de kullanılır. Kullanım alanlarına bakıldığında ise daha çok 1900'lü yıllarda etkin olduğu sanılan ancak günümüzde laboratuvar çalışmalarında kullanıldığı görülür. İridyumun günümüzde en çok kullanıldığı alanlar ise pusula yapımı başta olmak üzere elektrik kontaklarının üretimi için de kullanılır. Yine otomobillerde bulunan ateşleme mekanizmasında bujiler olduğu görülür. Yani metalik, beyaz bir görünüme sahip bu iridyum, yıllık üretim ve tüketim değeri açısından sınırlıdır.

Son Güncelleme : 13.08.2018 06:36:47
İridyum ile ilgili bu madde bir taslaktır. Madde içeriğini geliştirerek Herkese açık dizin kaynağımıza katkıda bulunabilirsiniz.
Sayfayı Düzenle Düzenleme Geçmişi

İridyum Yorumları

şifre  Kırmızı sayı

0 Yorum Yapılmış "İridyum"

Kayıtlı yorum bulunamadı ilk yorumu siz ekleyin
Nişadır
Nişadır
Nişadır, kelimesi çok aşina olduğumuz bir kelime olarak bilinir. Öyle ki atasözlerimizde bile adı geçmektedir. Nişadır tarihi çok eski tarihlere dayanmaktadır uzun zamanlardan bu güne halen aktar dükkanlarında satılmakta ve bulunmaktadır. Nişadır çok...
Metamfetamin
Metamfetamin
Metamfetamin, Uyuşturucu özellikli bir çok madde ülkemizde yasalar ile yasaklanmıştır. Bunlardan biride metamfetamin'dir. Uyuşturucuların yasal kullanım istisnası tıbbi ilaç yapımında kullanımıdır. Metamfetamin ilk defa 1893 yılında bilim a...
Naftalin
Naftalin
Naftalin, Beyaz parlak pullar halinde, kristal gibi görünen, kendine özgü keskin kokulu bir maddedir. Giysilerimizde özellikle kışlık kıyafetlerde güve gibi haşereleri kıyafetlerden uzak tutmak için kullanılır. Genelde yatak odalarında bulunan gardır...
Kimya Teknolojisi
Kimya Teknolojisi
Kimya Teknolojisi, Kimyanın temel ilkeleri ile ileri teknoloji içermekte olan kimya teknolojisi çalışma ve kontrol becerisi bu teknoloji yardımı ile kazandırılmaktadır. Kimya teknolojisi öğrencilerine kimyanın altın kuralları ve kurallar doğrultus...
Kolaylaştırılmış Difüzyon
Kolaylaştırılmış Difüzyon
Kolaylaştırılmış difüzyon, öncelikle Difüzyonun ne demek olduğuna bir bakalım difüzyon, yayılma yada geçişme olarak bilinir, maddelerin çok yoğun bölgeden, az yoğun bölgeye doğru kendiliğinden yayılmasıdır. Fiziksel kimyada  ise moleküllerin kinetik ...
Kodein
Kodein
Kodein, Uyuşturucu özelliği bulunan Kodein haşhaş bitkisinin kapsüllerinden çıkarılan afyon isimli uyuşturucudan elde edilir. İlaç endüstrisinin vazgeçilmez hammaddesi olan kodein genel olarak öksürük kesici özelliği için kullanılır. Bağımlılık yarat...
Hızlı Metabolizma
Hızlı Metabolizma
Hızlı Metabolizma, Metabolizma; İnsan vücudunun temel ihtiyaçlarını karşılamak için yaktığı enerjiye denir. Metabolizmanın hızlı olduğu kişiler genellikle çalışan erkekler, çocuklar, ve soğukta protein ağırlıklı beslenenlerdir. Hızlı metabolizma insa...
Kimya Formülleri
Kimya Formülleri
Kimya Formülleri, Eski çağlarda keşfedilen taş yontmayla çıkan kıvılcımın tutuşması sonucu insanlara ateşin varlığını gösterdi. İşte bu yazımızda, kimya formülleri ve önemine değineceğiz. Bu tarih öncesi yaşayan insanların yanma olayın...
Anorganik Kimya Nedir
Anorganik Kimya Nedir
Anorganik kimya nedir, sorusunun oldukça basit bir cevabı vardır. Kimyanın alt dallarından biri olan anorganik kimya, bazı kaynaklarda inorganik kimya olarak bilinmektedir. Hatta genel olarak bakıldığında anorganik kimya, inorganik kimyaya göre çok d...
Baş Kuantum Sayısı
Baş Kuantum Sayısı
Baş kuantum sayısı, n harfi ile gösterilen yörünge numarasının değerini belirleyen sayıdır.  n  1,2,3,4  gibi tam sayı değerlerini gösterir. Baş kuantum sayısı,elektronların yerlerinin ve enerjilerinin belirlenmesinde yeterli olmadığı görülmüştür. Çü...
Kimyanın Temel Kanunları
Kimyanın Temel Kanunları
Kimyanın Temel Kanunları, başlık olarak dört ana başlık altında toplanabilir. Kütlenin korunumu kanunu, sabit oranlar kanunu, bileşenlerin hacim oranları kanunu ve katlı oranlar kanunu. Bu sıralamayı araştıralım bu gün. Kütlenin Korunması Kanunu (Lav...
Civa
Civa
Civa, Gümüş renginde bir madendir. Sıvı halde bulunan 5 elementten (galyum, brom, sezyum, cıva ve fransiyum) birisidir. Civa zehirli ve pahalı bir maddedir. Enzimlerin çalışmasına olumsuz etkide bulunduğu için çok tehlikelidir. Civa, hava, su ve topr...

 

Nişadır
Metamfetamin
Naftalin
Kimya Teknolojisi
Kolaylaştırılmış Difüzyon
Kodein
Hızlı Metabolizma
Kimya Formülleri
Anorganik Kimya Nedir
Baş Kuantum Sayısı
Kimyanın Temel Kanunları
Civa
Endüstriyel Kimya Nedir
Atom Kütlesi
Kimyanın Alt Dalları
Amfetamin
Modern Atom Teorisi
Organik Bileşikler
Subkutan Enjeksiyon
İzotop
Ekstazi
Titrasyon
Kül
Fungusit
Fonksiyonel Gruplar
Normalite
Titanyum
Polimer Kimyası
Elektron İlgisi
Papaverin
Popüler İçerik
Endüstriyel Kimya Nedir
Endüstriyel Kimya Nedir
Endüstriyel Kimya Nedir; Endüstriyel kimyanın yalnızca, bulunmuş olan ve laboratuvarlarda denenmiş olan işlemlerin ve reaksiyonların geniş manadaki uy...
Atom Kütlesi
Atom Kütlesi
Atom Kütlesi, Bir elementin, (ma) cinsinden bir atomun kütlesini belirtir. Bazen atomik kütle birimi (akb) olarak ifade edilir. Yani bir atomun kütles...
Kimyanın Alt Dalları
Kimyanın Alt Dalları
Kimyanın alt dalları, Kimya, genel tanımını bakıldığında bir mekanik hatta daha ilerisinde, kinematik olan bu bilim dalı, tabiatta var olan bütün madd...
Amfetamin
Amfetamin
Amfetamin, kimyasal olarak "rasemik fenil izopropil amin "adıyla bilinmektedir, formülü C9H13N şeklindedir. Genellikle amfetamin saf halinde iken uçuc...
Modern Atom Teorisi
Modern Atom Teorisi
Modern atom teorisi; Atomlarda belirli bir enerji seviyesi vardır. Atomlar belirli bir enerji seviyesi vardır. Elektronlar ancak bu şekilde atomlard...
Organik Bileşikler
Organik Bileşikler
Organik Bileşikler, Organik bileşikler, yapılarında karbon atomu olan bileşiklerdir. CO2 karbon ile birlikte oksijen ve hidrojende bulunduran organik ...
Popüler İçerik Son Forum Konuları Yardım Sayfaları  
Nişadır
Metamfetamin
Naftalin
Kimya Teknolojisi
Kolaylaştırılmış Difüzyon
Gizlilik Politikası  
Çerez (Cookie) Politikası
Güvenlik Politikası
Bizimle İletişime Geçin
Forumlar
Site Haritası
Feed
Son Forum Konuları
Yardım Sayfaları
Gizlilik Politikası  
Çerez (Cookie) Politikası
Güvenlik Politikası
Bizimle İletişime Geçin
Forumlar
Site Haritası
Feed
Sitede yer alan haber ve içeriklerin tüm hakları saklıdır ve buradaki bilgiler sadece bilgilendirme amaçlı olup, kullanımına, uygulanmasına, satın alınmasına, delil gösterilmesine veya tavsiye edilmesine aracılık etmez. Sitemizdeki bilgiler, hiç bir zaman kesin bilgi kaynağı olmayıp, kullanıcılar tarafından eklenmiştir veya yorumlanmıştır. Buradaki bilgiler sitemizin asıl görüşlerini içermeyebileceği gibi hiçbir taahhüt ve tavsiye yerine de geçmez.
Ağustos - 2020